{"id":3729,"date":"2025-04-01T17:37:21","date_gmt":"2025-04-01T17:37:21","guid":{"rendered":"https:\/\/vogelkennis.nl\/?p=3729"},"modified":"2026-02-26T17:56:22","modified_gmt":"2026-02-26T17:56:22","slug":"cathartidae-nieuwe-wereld-gieren","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vogelkennis.nl\/index.php\/2025\/04\/01\/cathartidae-nieuwe-wereld-gieren\/","title":{"rendered":"Cathartidae – Nieuwe wereld gieren"},"content":{"rendered":"\n

De Cathartidae vormen een familie van grote aasetende roofvogels uit Noord-, Midden- en Zuid-Amerika, beter bekend als de Amerikaanse gieren. In tegenstelling tot hun naamgenoten uit de Oude Wereld (familie Accipitridae<\/em>), zijn ze geen directe verwanten: de gelijkenissen zijn een voorbeeld van convergente evolutie \u2014 verschillende groepen die vergelijkbare eigenschappen ontwikkelen vanwege eenzelfde levensstijl. Amerikaanse gieren zijn gespecialiseerd in het opruimen van kadavers, waarmee ze een cruciale rol spelen in het ecosysteem. Ze hebben een zeer goed ontwikkeld reukvermogen (bijv. kalkoengier), wat uitzonderlijk is voor vogels. De meeste soorten hebben een kale kop, wat helpt om schoon te blijven tijdens het eten van rottend vlees.<\/p>\n\n\n\n

Ze zijn uitstekende zweefvliegers, vaak urenlang cirkelend op thermiek zonder te klapwieken. De condors, met een spanwijdte tot wel 3 meter, behoren tot de grootste vliegende vogels ter wereld.<\/p>\n\n\n\n

Ondanks hun wat lugubere reputatie zijn Amerikaanse gieren + als opruimers helpen ze ziektes voorkomen en houden ze het landschap schoon.<\/p>\n\n\n\n

Foto’s \u00a9 Jan Dolphijn<\/mark><\/em><\/p>\n\n\n\n

Klik hier Genus Coragyps<\/mark><\/summary>\n
\n
\nHet genus Coragyps behoort tot de gieren van de Nieuwe Wereld en staat het meest bekend door \u00e9\u00e9n levende soort: de zwarte gier. Binnen die groep wordt Coragyps vaak tegenover het genus Cathartes geplaatst, omdat er duidelijke verschillen zijn in ecologie en manier van foerageren. In eenvoudige termen kun je zeggen dat Coragyps in veel situaties meer \u201cvisueel\u201d geori\u00ebnteerd is bij het vinden van voedsel, terwijl soorten uit Cathartes juist beroemd zijn om hun sterke reukzin. Coragyps zoekt dus vooral met het oog, door hoog te cirkelen, het gedrag van andere aaseters te volgen en snel te reageren op wat er op de grond gebeurt.

\nIn gedrag en voedselkeuze is Coragyps typisch opportunistisch. Het merendeel van het voedsel bestaat uit aas, maar de soort kan ook actief profiteren van makkelijke kansen, zoals eieren, zwakke of zieke dieren en voedselresten rond menselijke activiteit. In groepen kan Coragyps opvallend assertief zijn. Waar sommige aaseters vooral afwachten, kan een groep zwarte gieren heel doelgericht een voedselbron domineren door elkaar te volgen, massaal neer te strijken en concurrenten te verdringen. Die sociale manier van foerageren maakt ze effici\u00ebnt in open landschap en in gebieden waar voedselbronnen plotseling beschikbaar komen.

\nSoms wordt ook beschreven dat Coragyps in groepsverband levende dieren lastigvalt. Daarbij gaat het niet om \u201cjagen\u201d zoals een valk dat doet, maar om het uitbuiten van kwetsbaarheid. Een zwak, jong of al in problemen verkerend dier kan door herhaald benaderen, pikken en opjagen in paniek raken, uitgeput raken of in shock raken, waarna het risico op sterfte toeneemt. Dit soort gebeurtenissen wordt vooral gemeld bij zeer jonge of verzwakte dieren in veehouderijomgevingen, en wordt doorgaans in verband gebracht met omstandigheden waarin prooien weinig weerstand kunnen bieden en de gieren de situatie als een makkelijke kans zien. Het blijft daarbij belangrijk om te benadrukken dat aas nog steeds het hoofdbestanddeel vormt en dat dit gedrag niet de normale \u201cbasisstrategie\u201d is, maar eerder een opportunistische uitwas van hun sociale, dominante manier van foerageren.

\nAls je Coragyps als genus samenvat, dan draait het vooral om een combinatie van sterke afhankelijkheid van zicht, groepsgedrag en het vermogen om in zeer uiteenlopende landschappen te profiteren van wat er beschikbaar is. Dat maakt de zwarte gier in veel gebieden tot een opvallend succesvolle soort, zeker waar open terrein, menselijke invloed en voorspelbare voedselbronnen samenkomen.\n <\/div>\n<\/div>\n\n<\/details>\n\n\n\n

Zwarte Gier<\/h2>\n\n\n\n
\n \"Vlag\n
\n \n [LAT]<\/font> Coragyps atratus | \n [UK]<\/font> Black Vulture | \n [FR]<\/font> Urubu noir | \n [DE]<\/font> Rabengeier | \n [ES]<\/font> Zopilote negro | \n [NL]<\/font> Zwarte gier\n <\/font>\n <\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n\n\n\n
\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
Klik voor Zwarte Gier details<\/mark><\/summary>\n

<\/p>\n\n\n\n

Status: LC (Least Concern). Door het zeer grote verspreidingsgebied en de zeer grote populatie wordt de soort wereldwijd niet als bedreigd beschouwd; de populatietrend lijkt toe te nemen.

De Amerikaanse zwarte gier (Bechstein, 1783) komt wijdverspreid voor in de warmere delen van het westelijk halfrond, grofweg van het gebied rond Washington D.C. tot centraal Patagoni\u00eb. Over het algemeen betreft het een standvogel zonder uitgesproken trek.

Het is een forse gier met een lichaamslengte van circa 56\u201368 cm en een spanwijdte van ongeveer 1,37\u20131,67 m. Het verenkleed is grotendeels glanzend zwart. Kop en hals zijn onbefiederd en tonen donkergrijze, gerimpelde huid. De ogen hebben een bruine iris. Poten zijn grijswit; de voeten zijn relatief plat en minder geschikt om prooi stevig te grijpen, met vrij stompe klauwen. De neusgaten hebben geen tussenschot, waardoor van opzij als het ware \u201cdoor de snavel\u201d kan worden gekeken. In vlucht vallen brede maar vrij korte vleugels op, met een duidelijk wit veld aan de basis van de handpennen aan de onderzijde van de vleugelrand. De staart is kort en vierkant en steekt nauwelijks voorbij de gevouwen vleugels. Af en toe worden afwijkend lichtgekleurde (leucistische) individuen waargenomen.

Het leefgebied bestaat vooral uit open landschappen met afwisseling van bosjes, struweel of houtwallen. Daarnaast komt de soort ook voor in vochtige laaglandbossen, graslanden, moerassen en wetlands, weiden en sterk gedegradeerde (voormalige) bossen. Laagland wordt duidelijk verkozen; in berggebieden is de soort zeldzamer. Vaak zichtbaar zwevend op thermiek of zittend op hekpaaltjes, dode bomen of andere uitkijkpunten.

Het dieet bestaat hoofdzakelijk uit aas. Daarnaast worden soms jonge of weerloze wilde of gehouden dieren gedood. Voedsel wordt veel gezocht rond vuilstorten, slachthuizen en andere plekken waar (vers of bedorven) vlees beschikbaar is. Ook eieren worden gegeten en, bij schaarste, rijp of rottend fruit en plantaardig materiaal, waaronder bijvoorbeeld palmnoten.

De broedperiode varieert met de breedtegraad. In de Verenigde Staten kan de start al in januari liggen (bijvoorbeeld Florida), terwijl noordelijker gebieden vaak later beginnen (bijvoorbeeld rond maart in Ohio). In Zuid-Amerika kan eileg al in september starten (zoals in Argentini\u00eb en Chili), elders vaker in oktober of later; op sommige eilanden in het Caribisch gebied kan de start zelfs richting november verschuiven. Balts vindt veelal op de grond plaats, waarbij meerdere mannetjes om een vrouwtje heen stappen met halfgespreide vleugels en bobbende kopbewegingen; soms volgen ook achtervolgings- en duikvluchten rond de toekomstige nestplek. Eieren worden meestal op de grond gelegd in een beschutte plek zoals een holle boomstam, een nis of andere holte, doorgaans niet hoger dan circa 3 meter. Nestmateriaal ontbreekt vaak, al kunnen opvallende objecten (plastic, glas of metaal) rondom de nestplaats terechtkomen. Meestal worden twee eieren gelegd (variatie 1\u20133). Broeden gebeurt door beide ouders; uitkomst volgt na ongeveer 28\u201341 dagen. Kuikens zijn aanvankelijk wit donzig en worden door beide ouders gevoerd via opgebraakt voedsel. De jongen blijven circa twee maanden bij de nestplek en vliegen na ongeveer 75\u201380 dagen vaardig uit.<\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n

\n